Mjera sprovođenja obavezne vakcinacije djeteta kao uslov za upis i/ili pohađanje predškolskih ustanova uvodi se radi zaštite zdravlja djece, poručili su u saopštenju iz Instituta za javno zdravlje Crne Gore.
“Novim Zakonom o zaštiti stanovništva od zaraznih bolesti predviđena je obavezna potvrda o sprovedenoj obaveznoj vakcinaciji djeteta kao uslov za upis i/ili pohađanje predškolskih ustanova. Ova mjera uvodi se radi zaštite zdravlja djece, posebno najmlađih koji su najosjetljiviji za razvoj teških oblika pojedinih zaraznih bolesti, kao i radi smanjenja rizika od pojave epidemija u kolektivima, gdje se infekcije najbrže šire. Predškolske ustanove su okruženje sa čestim i bliskim kontaktom djece, pa i mali pad obuhvata vakcinacijom može dovesti do pojave i širenja bolesti koje se vakcinama mogu spriječiti”.
Obuhvat vakcinacijom u Crnoj Gori bilježi pad tokom posljednjih deset godina.
“Zdravstveni sistem je, uz podršku međunarodnih partnera, prvenstveno Svjetske zdravstvene organizacije i UNICEF-a, sprovodio brojne mjere s ciljem unapređenja imunizacije. Međutim rezultati tih aktivnosti, kada je u pitanju obuhvat vakcinacijom među djecom predškolskog uzrasta, bili su ograničeni i kratkoročni, te se trend pada obuhvata nastavio”, naglašavaju iz Instituta.
Pad obuhvata naročito je izražen za vakcinu protiv morbila, zaušaka i rubele.
“Obuhvat među predškolskom djecom rođenom u periodu 2020–2024. godine iznosi 49,8%, dok među najmlađom djecom rođenom 2024. godine iznosi svega 10,5%. Trenutno više od 18.000 djece predškolskog uzrasta nije primilo nijednu dozu MMR vakcine, dok je do 18. godine taj broj veći od 30.000 djece. S obzirom na to da je obuhvat najniži upravo u najmlađim uzrastima, gdje je i epidemiološki rizik najveći, bilo je neophodno preduzeti odlučan korak kako bi se dugogodišnji silazni trend obuhvata preokrenuo u uzlazni trend prihvatanja vakcinacije”.
Iz IJZCG ukazuju da novo zakonsko rješenje predviđa kontrolu vakcinalnog statusa pred upis u predškolske ustanove kao zaštitnu mjeru, sa ciljem obezbjeđivanja bezbjednog boravka djece u kolektivima bez rizika od pojave opasnih zaraznih bolesti.
Ističu da slična zakonska rješenja već postoje u zemljama regiona, uključujući Sloveniju, Srbiju, Albaniju…
“Obuhvati vakcinacijom u ovim državam su posljednjih godina na znatno višem nivou nego u Crnoj Gori. Takođe, tokom ranijih godina donesene su brojne sudske presude kojima je potvrđena opravdanost da država, u interesu javnog zdravlja, može propisati obaveznost vakcinacije. S obzirom na period donošenja zakona, postoji dovoljno vremena da nevakcinisana djeca nadoknade propuštene doze vakcina i narednu upisnu godinu u predškolske ustanove dočekaju zaštićena i bezbjedna za boravak u kolektivu”.
IJZCG je već pokrenuo dodatne promotivno-edukativne aktivnosti, dok će Domovi zdravlja organizovati dodatne termine za vakcinaciju, uključujući i vikende.
Takođe će biti preduzeti napori da se obezbijede dodatne količine vakcina za nesmetano sprovođenje imunizacije jer se očekuje porast interesovanja. Država i zdravstveni sistem sada su odlučili da naprave korak koji je godinama izostajao, ova prilika ne smije biti propuštena, upozoravaju oni.
“Reakcija društva mora uslijediti prije nego što kolektivno oklijevanje i odbijanje vakcinacije budu plaćeni epidemijama i gubitkom ljudskih života. Zajedno sa obrazovnim sektorom, roditeljima i cjelokupnom društvenom zajednicom dužni smo da gradimo sigurnu i zdravu budućnost i spriječimo povratak opasnih zaraznih bolesti koje bi nas mogle skupo koštati”, zaključuju u saopštenju.
