Nisu turisti, a nisu ni mještani, tek u gradu s blizu 40 hiljada stanovnika boravi 2095 Rusa i 254 Ukrajinca koji imaju privremeni, produženi ili stalni boravak. Tome treba dodati i 858 Ukrajinaca koji su pod privremenom zaštitom.
Posljednjih mjeseci u Herceg Novom stalno srijećemo strance koji govore ruski ili ukrajinski. Porodice s djecom na šetalištu, u prodavnicama, mlade na džogiranju, u teretani, za tabletom, u školama, kafeima, podstanare..
Ko su oni, Rusi ili Ukrajinci, je li ih nevolja ili nešto drugo dovelo u Herceg Novi, za stalno ili samo privremeno? To se često zapitaju Novljani kada pored sebe čuju kako govore. Ruski i ukrajinski su srodni slovenski jezici, ali nisu tako bliski. Imaju jedino zajedničko ćirilično pismo, sličnu gramatičku strukturu. Većina Ukrajinaca uz maternji jezik govori i ruski, dok samo mali broj Rusa zna ukrajinski.
Prema podacima iz kabineta ministra unutrašnjih poslova Filipa Adžića, koji su dostavljeni Novskom portalu, broj državljana Ruske Federacije koji borave u opštini Herceg Novi po osnovu odobrenog privremenog boravka je 1356. Po osnovu produženog privremenog boravka je 698, dok po osnovu odobrenog stalnog boravka u Herceg Novom boravi 41 ruski državljanin.
Broj državljana Ukrajine koji borave u opštini Herceg Novi po osnovu odobrenog privremenog boravka je 85, po osnovu produženog privremenog boravka je 157, dok po osnovu odobrenog stalnog boravka je 12 ukrajinskih državljana. Ovi podaci odnose na period od 1. februara do 1. decembra 2022.godine.
Što podrazumijeva privremeni, a što produženi boravak?
Zakonom o strancima uređuju se uslovi za ulazak, izlazak, kretanje, boravak i rad stranaca u Crnoj Gori. Privremeni boravak podrazumijeva onaj boravak koji se može odobriti strancu koji namjerava da boravi u Crnoj Gori duže od 90 dana, obazlažu iz MUP-a i preciziraju u kojim slučajevima se on odobrava. Prije svega radi spajanja porodice, školovanja, učešća u programima međunarodne razmjene učenika i studenata ili drugim programima mladih, radi specijalizacije, stručnog osposobljavanja ili praktične obuke stranaca naučno-istraživačkog rada, liječenja, humanitarnih razloga, korišćenja i raspolaganja pravom na nepokretnosti koju posjeduje u Crnoj Gori, obavljanja vjerske službe, obavljanja volonterskog rada u okviru Evropske volonterske službe, boravka lica bez državljanstva, rada i u drugim slučajevima u skladu sa zakonom i međunarodnim ugovorom, objašnjavaju iz MUP-a.
Stranac kome je izdata dozvola za privremeni boravak može da boravi u Crnoj Gori u skladu sa svrhom zbog koje mu je privremeni boravak odobren.
Kada je riječ o produženju dozvole za privremeni boravak stranac zahtjev podnosi lično Ministarstvu u mjestu boravka, najkasnije u roku od 30 dana prije isteka roka važenja dozvole za privremeni boravak. U slučaju da se zahtjev za produženje dozvole za privremeni boravak odobri, izdaje se dozvola za privremeni boravak sa novim rokom važenja do jedne godine (produženi privremeni boravak).
“U slučajevima masovnog priliva, ili predstojećeg masovnog priliva stranaca iz trećih zemalja (državljani trećih zemalja i lica bez državljanstva), koji se ne mogu vratiti u zemlju svog porijekla, ako postoji rizik da zbog tog masovnog priliva nije moguće efikasno sprovesti postupak odobravanja međunarodne zaštite, u skladu sa Zakonom o međunarodnoj i privremenoj zaštiti stranaca, može se, na vrijeme od jedne godine, odobriti privremena zaštita, koja se može produžiti još na šest mjeseci, a najduže do jedne godine”.
Vlada Crne Gore je 10. marta ove godine, donijela Odluku o odobravanju privremene zaštite licima iz Ukrajine. U opštini Herceg Novi je od 14. marta do 19. decembra ove godine, privremena zaštita odobrena za 858 lica, državljana Ukrajine.
U zemlji je privremeno ili stalno 13.500 Rusa i 11.100 Ukrajinaca
Prema podacima MUP-a nešto više od 13.500 hiljada ruskih državljana ima odobren privremeni ili stalni boravak u Crnoj Gori, dok je gotovo 11.100 Ukrajinaca po osnovu privremene zaštite ili odobrenog boravka. Od početka rata u Ukrajini, u februaru, za boravak do 90 dana u Crnoj Gori prijavilo se 112.755 državljana Rusije i 50.614 Ukrajinaca.
Takođe, od početka rata u Ukrajini 24. februara do 10. oktobra ove godine u Crnoj Gori, registrovan je ulazak 119.619 državljana Ruske Federacije, dok je na izlazu registrovano njih 103.406. Za isti period boravak do 90 dana prijavilo je 112.755 državljana Ruske Federacije, saopštio je MUP.
