Za NVO Ekološko društvo Boke kotorske potpuno je neprihvatljivo tehničko rješenje dovođenja 500 l/s vode iz sistema HE Trebinje za Herceg Novi i Boku, preko Zubaca i Graba. Kalkulaciju za dovođenje vode iz Trebinja u Herceg Novi obradio je inženjerski tim pri NVO Ekološko društvo Boke kotorske.
“Vodozahvat bi bio, vjerovatno, iz vještačke akumulacije, kompenzacionog bazena „Gorica“, gdje je radni nivo na 295 mnm, a minimalni 7 metara niže (na 288 mnm), dok je sadašanji zahvat za hidrotehnički tunel ka HE “Plat” iz Bilećkog jezera na koti 400,65 mnm. Za novi cjevovod preko Zubaca i Graba (prevoj na 970 mnm) potrebno je „progurati“ količinu od 500 l/s, da bi cijela investicija imala smisla, te da bi se iz tog cjevovoda voda prebacila za sistem Herceg Novog, i dalje za Regionalni vodovod. Za takvu količinu vode cjevovod bi trebao da bude čelični prečnika minimalno 700 mm (poput ovoga kroz Konavle). Najlakše je da cjevovod bude vođen uz izgrađeni magistralni put Trebinje – Herceg Novi, gdje je već položena vodovodna cjev, tokom građenja puta, ali ona je nedovoljnog prečnika i ne može da obezbijedi potrebne količine vode. Novi cjevovod bi morao da savlada minimalno 4 visinske zone, da bi se pumpanjem voda dopremila do Kruševica”, objašnjava u saopštenju, pored ostalog, predsjednica Ekološog društva Boke kotorske, Olivera Doklestić.
Ekonomska kalkulacija podrazumijeva: troškove izgradnje, eksploatacije, i amortizacije.
“Troškovi izgradnje, kao kreditna sredstva, postaju dio cijene usluga snabdijevanja. Drugim riječima, značilo bi da za svaki m3 potrošene vode u zoni Kruševice – Kameno, koji prevazilazi svaku ekonomski opravdanu kalkulaciju, ostali građani, pa i oni koji su na samoj obali i u gradu, plaćali bi povećanu cijenu vode. U ovom dijelu naše opštine sada živi manje od 200 ljudi”.
Ukupna instalisna snaga pumpi bi bila oko 5,4 MW, što implicira potrošnjom elektične energije od oko 3.900 MWh. Mjesečni trošak za struju bi bio oko 390.000 €, uz pretpostavljenu jediničnu cijenu od 0,1 €/kWh. Odnosno, ,jedinični trošak bi iznosio oko 0,3 €/m3 ispumpane vode. Danas je cijena vode za domaćinstva u našoj opštini 0,81 €/m3, a već u 2024 treba da se smanji na 0,67 €/m3, što značajno umanjuje prihode Vodovodu, navodi Doklestić.
“Dakle, za novi cjevovod u 4 visinske zone, potrebno je izvesti 4 prepumpavanja, sa 5 blok pumpna postrojenja. Procijenjena vrijednost svih pumpii i 4 trafo-stanice, iznosila bi oko 3.000.000 €. Sama nabavka cijevi prečnika DN 711 mm iznosila bi (samo do Kruševica) nekih 12 miliona eura, računajući na 25 kilometara dužine. Ova vrijednost se uvećava za tri puta sa građevinskim radovima. Kako je u pitanju dotok sirove vode to bi na Kruševicama trebalo izgraditi postrojenje za filtraciju vode kapaciteta od 500 l/s, poput postojeće stanice u Mojdežu. Vrijednost takvog objekta je minimalno 4 miliona eura. Ove brojke govore da bi dopremanje vode samo do Kruševica zahtijevalo investiciju od nekih 40 miliona eura. Naravno, ovo su sve idealne neto vrijednosti, koje se u realizaciji uvećavaju faktorom, 1,5 ili 2 (a možda i više, kao što je slučaj za naš kolektor i PPOV)”
Ovdje još nije kraj problematici, jer je pitanje šta s cjevovodom i cijelim podsistemom tokom zimskog perioda, kada Novome, pa tako ni susjednim opštinama, nisu potrebne eksterne količine vode, jer imaju svoja izdašna izvorišta.
Ostaje i pitanje šta s cjevovodovom sa Plata, koji je tvrdi Doklestić i dalje u u dobrom stanju, te da je to najbolja investicija koju je Herceg Novi imao posljednje 43 godine.
“Herceg Novi, dotokom vode kroz Konavle i iz svojih lokalnih izvorišta, i u sezoni i van nje, u svim stadijumima, ima dovoljno vode, samo je pitanje preraspodjele i načina upravljanja sistemom. A to, naravno, nije lako i ne može politički da se rješava. Srećom!”, zaključuje u saopštenju predsjednica Ekološkog društva Boke kotorske.
